19.2- ĐOẠN TRƯỜNG VÔ THANH - (tiep theo) (Câu 1703-2136)

ĐOẠN TRƯỜNG VÔ THANH(Câu 1703-2136)

gửi bởi tranngoc » 05/03/2008 12:29:04 pm

XVI. AI ĐỂ HOA DUNG 

Bức thứ mười sáu: 

( Vương Quan hồi tưởng người yêu cũ –

nàng Ẩn Lan (con gái Hồ ông) và dự định

đi theo Ngô Khôi thăm lại Thầy học)

Vương Quan thơ thẩn ngoài đê

Ven sông in bóng hoa lê nở bừng.

Tiếng ai hú vọng trong rừng,

Mây phơ lụa tím trên sừng trâu tơ.

Nền trời nhàn nhạt màu mơ,

Sông đem ráng đỏ sóng hờ hững đi.

Sáo diều vọng tiếng vu vi,

Như chim nghiêng cánh tìm gì lưng mây.(1710)

Thôn xa nghển bóng cau gầy,

Vẻ như tư lự dõi bầy sẻ thưa.

Gió chiều giục nhớ thôn xưa,

Vườn mai hoa trắng bây giờ còn tươi.

Niềm quê vời vợi phương trời,

Lửa chiều thấp thoáng tưởng lời cố thôn.

Ngày xưa áo nhuộm hoàng hôn,

Dáng ai cắp rỗ lên cồn hái dâu.

Tiếng nàng hát vọng đôi câu,

Dừng tay viết mướn lòng sầu vẩn vơ.(1720)

Lều tranh còn ủ chăn mơ,

Mối tình là một bài thơ vô đề.

Ẩn Lan ơi ! Mái tóc thề,

Gió xuân nay có vỗ về suối hương.

Đêm nao ngồi học bên tường,

Nến leo lắt lụi, chữ vương vắt chìm.

Ngoài song thoảng tiếng hài im,

Sợi dài tóc buộc chùm hoa ngâu vàng.(1730)

Sách thơm áp má mơ màng,

Tỉnh ra hương thoảng bóng lan chập chờn.

Nhớ khi em dỗi em hờn,

Hai ta chia sẻ năm cơm cháy vừng.

Nhớ đêm nằm võng ngó trăng,

Đếm ngôi “sao sáng” lại rằng “sáng sao”

Giọng em lanh lảnh tiếng cao,

Răng em tươi hạt ngọc nào long lanh.

Nền trời mây lại qua nhanh,

Viền trăng vương phải đầu cành vỡ tan.(1740)

Những đêm trời tối như than,

Bắt con đom đóm trên giàn mồng tơi.

Cho em, em cất tiếng cười,

Hất tay em thả đóm trời tung bay.

Vòi ta đuổi bắt lại ngay,

Thả đi, đòi lại mãi đày đoạ nhau.

Gọi em là vẻ hoa sầu,

Lan đòi nụ bưởi cài đầu làm duyên.

Nhặt son trên núi mài nghiên,

Thơ anh em điểm dấu yêu màu hồng.(1750)

Tưởng khi đỗ đạt thành công,

Tay đan suối tóc, hoa lồng trăng non.

Chưa thề sông cạn đá mòn,

Trang tình đã điểm dấu son đầu đời.

Dường như trong ánh mắt cười,

Vẻ như ngượng ngập mở lời con tim.

Thế rồi – tăm cá bóng chim,

Theo Thầy ẩn dật dời miền đi xa.

Anh về lý vẫn đơm hoa,

Cuối thôn còn lại mái nhà xác xơ. (1760)

Hiên trăng soi quạnh bàn cờ,

Tìm chi con đóm cũng vờ vẩn bay.

Buồng đây, Lan vẫn ngồi may,

Bây giờ tơ nhện gió lay lạnh lùng.

Âu sầu ai để hoa dung,

Nền xưa giảng sách tiếng trùng ngân vang.

Tìm em đò dọc thuyền ngang.

Thấy đâu dấu vết chim sang đất nào.

Năm xưa em tựa cội đào,

Tên ai còn dấu khắc vào da cây. (1770)

Mấy lần anh lại chốn đây,

Hiên tranh đôi bướm vàng bay lững lờ.

Lòng buồn trăm mối vò tơ,

Sợ trông hoa nở, ngại chờ hứng thi.

Những đêm trăng sáng buồn chi,

Mà lòng sách vẳng tiếng gì chan chan.

Ngỡ chim gọi bạn trên giàn,

Ngỡ em phơi cái thời gian dậu ngoài.

Cánh lòng lại vượt ngàn mây,

Tìm đâu suối tóc tay cài hoa xưa. (1780)

Có đêm thao thức nghe mưa,

Tưởng em về tiếng guốc đưa ngại ngần.

Đông tàn còn thể chờ Xuân,

Đôi ta biền biệt sông Ngân nhạt nhoà.

Biết đâu em ở miền xa,

Nghe mưa mà chẳng như ta khóc mình.

Có đêm soi bóng lung linh,

Bâng khuâng một ngọn đèn tình trong sương.

Em thì biền biệt dáng hương,

Riêng hoa in bóng trên giường lơ thơ.(1790)

Tóc đan hoa ảnh lờ mờ,

Mộng xưa hoen ướt đôi tờ lệ thi.

Nước non cũng nhuốm sầu bi,

Người đi – úa cái Xuân thì – ai đây.

Dặm hồng biền biệt cồn mây,

Cỏ hoa chung giấc sum vầy bấy xuân.

Thế rồi vâng lệnh song thân,

Xe dây cùng với giai nhân xóm ngoài.

Có khi thức ngủ canh dài,

Mơ hồ còn tưởng dáng ai ngồi kề.(1800)

Tỉnh ra mới biết cơn mê,

Mảnh trăng cùng bóng hoa lê lạt dần.

Tình đời rồi cũng phù vân,

Biết bao sóng gió xoá dần dư âm.

Dẫu lòng ôm mối tình câm,

Vùi sâu một nấm mù tâm lệ nhoà.

Bây giờ bắt được tin hoa,

Tấm lòng lại quặn xót xa lạ thường.

Sáng mai hành lý lên đường,

Thăm Lan biết mấy dặm trường ngựa bon. (1810)

Sông dài cởi yếm hoàng hôn,

Bầy chim ngủ đậu bên cồn lại bay.

Gió về đưa ngọn sóng say,

Tiếng ca mục tử cuối ngày gọi trâu.

Bãi xa cỏ tím rầu rầu,

Mái đình rêu vọng trống chầu nhịp mưa. 

Phụ lục: Thư pháp Truyện Kiều- Trần Ngọc

Đầu trang

XVII Lòng Như Khối Ngọc

gửi bởi tranngoc » 07/03/2008 11:01:38 am

XVII Lòng Như Khối Ngọc 

Bức thứ mười bảy: 

(Kiều, Vân hành huơng chùa Văn Chương, 

thăm Thầy Văn – nhà sư đã dạy Kiều 

Kinh Kim Cương) 

Trời Xuân trong vắt may thưa,

Nắng hồng như xoã guồng tơ buông dần.

Núi xa bút dựng xanh ngần,

Cõi thiêng lảnh giọng chim thần chợt ca. (1820)

Tiếng chuông lay nhẹ ngàn hoa,

Bóng mây dường cũng giao hoà lang thang.

Ngày rằm sắm sửa đèn nhang,

Kiều, Vân ngồi võng trên đàng hành huơng.

Sáng nay vãng cảnh Văn Chương,

Lưng non đôi mái khói hương phụng thờ.

Của nhà sư kiêm nhà thơ,

Thường cùng mặc khách cuộc cờ tiêu dao.

Nghe xưa cũng bậc anh hào.

Chí cao chẳng thoả, ẩn vào cửa Không.(1830)

Riêng lòng ôm ấp non sông,

Kết liên hào kiệt tang bồng chờ khi.

Dần dà thấm nhập từ bi,

Lòng yêu muôn loại sá gì – một hai.

Diệu hành chuyển đạo Như Lai,

Vẫn trong vạn pháp, vẫn ngoài sắc danh.

Y phương cứu giúp dân lành,

Đôi tay đinh lực như thành phục ma.

Chẳng nề trà rượu đờn ca,

Chốn nào chốn chẳng hiền hoà đạo duyên. (1840)

Thong dong nửa Phật nửa Tiên,

Thiền tâm hoá độ một miền sao tr8ang.

Chí người như cánh chim bằng,

Hát ca vi vút bên Hằng cát vương.

Về đây lập cảnh Văn Chương,

Am che mái cỏ bên sườn núi cao.

Đường lên trải trắng bông đào,

Gió sa hương nhuỵ, trời vào lá cây.

Tao nhân thường gặp nhau đây,

Thưởng trà thiền vị nghe Thầy luận kinh. (1850)

Đậm đà giáo lý nhân tình,

Niết Bàn thành nẽo phù sinh đổi dời.

Đã quen biết mấy năm trời,

Với Kim, thầy cũng là người cố tri.

Ngày rằm chị rủ em đi,

Thong dong võng lụa hai vì phu nhân.

Bên đường cỏ nhuộm màu Xuân,

Đôi con châu chấu xanh ngần vụt bay.

Nhạn sa soi mặt sông đầy,

Lách lau đôi ngọn bông gầy thiết tha.(1860)

Bóng chùa lồng với bóng hoa,

Náng Xuân lóng lánh vừa sa đôi làn.

Núi vuông Thiên Ấn ngọc lam,

Sông nghiêng lụa đậm dấu chàm thiên thư.

Rừng tùng thoảng mõ trầm tư,

Nổi trôi chuỗi hạt thái hư bềnh bồng.

Thảo trường lập phái Thi Tông,

Trường Sơn vẽ một nét cong vách ngời.

Mênh mang mây trãi gấm phơi,

Hoa lay tưởng ngọn bút trời phê văn(1870)

Võng đưa bên suối tẩy trần,

Sỏi xanh vương vần dấu xuân tiên hài.

Đào tràng chim mở hội mai,

Trầm theo sương đọng trên đài hoa vương.

Quanh co bậc đá vân hường,

Tóc ai phơ phất dòng hương cõi thiền.

Chùa Văn Chương hiện bên triền,

Mái rơm nhàn nhạt dáng hiền như như.

Đón nàng vào mái Tâm Hư,

Vách treo dòng kệ Thiền sư cảm đề (1880)

Ngoài hiên hoa nép mây kề,

Tiểu đồng ngơ ngẩn bên hè xinh xinh.

Sư Thầy đương khoá giảng kinh,

Sai trò dâng xuống riêng bình trà thơm.

Sửa sang hoa quả khay sơn,

Lên Chùa lễ Phật bướm vờn loanh quanh.

Cầu tre qua suối trong lành,

Hoa rơi nước cuộn, hoa cành nước in.

Sườn cao vách tím ngàn sim,

Thuyền câu bến nước sào im cắm chờ.(1890)

Trần gian riêng mộng riêng thơ,

Riêng u uẩn núi, riêng hờ hững Xuân.

Vẳng đâu sáo quyện suối thần,

Vườn mai hiện mấy văn nhân thưởng trà.

Tao đàn cao giọng ngân nga,

Thiền sư khoác áo nâu già trầm ngâm.

Tiếng kêu vi vút sơn lâm,

Hoa nghiêng cánh lẳng, hoa thầm nụ khai.

Dừng chân ven suối Thiên Thai,

Âm âm giải nước thay lời luyến thương.(1900)

Nhớ khi đón lại huyện đường,

Thỉnh Thầy giảng lý Kim Cương độ đời.

Hoặc khi chuyện nước chuyện trời,

Mỗi lời nghe lại mỗi lời thanh cao.

Tiên dung đạo cốt tiêu dao,

Xét ra sư đệ, nghĩ vào tương tri.

Ung dung khi đến khi đi,

Lòng như khối ngọc lưu ly sáng loà.

Trong năm nhờ thỉnh Thầy qua,

Du phương người để cánh hoa võ vàng.(1910)

Sáng nay đầm ấm xuân quang,

Hành hương mới có dịp sang thăm thầy.

Lưng non man mác dòng mây,

Trắng in đáy suối, vàng xây thành cầu.

 

Tranh phụ lục: Thư pháp Truyện Kiều- Trần Ngọc

Đầu trang

XVIII. KHÓI MỜ NGOÀI SONG

gửi bởi tranngoc » 07/03/2008 11:08:57 am

XVIII. KHÓI MỜ NGOÀI SONG 

Bức thứ mười tám: 

(Kiều gặp tên tôi tù, chính là gã Bán Tơ

từng giá hoạ cho cha nàng.Gã cho biết

vườn Thuý bây giờ đang rao bán, 

Vương ông cho lão hầu về chuộc lại) 

Kiều nằm trằn trọc canh thâu,

Tóc mây cài nửa trăng sấu nhạt phai.

Lá lan phơ phất hiên ngoài,

Bóng in vẽ một nét mày quạnh hiu.

Lòng chia trăm mối nghìn chiều,

Gió vô tình để tiêu điều lệ hoen. (1920)

Nhớ từng kỉ niệm thân quen,

Trái tim ấm chút lửa đèn ban sơ.

Bao năm tưởng đã phai mờ,

Bỗng dưng gặp gã bán tơ năm nào.

Một hôm cai ngục trình vào,

Một tên tội phạm xanh xao mặt mày.

Xét trong hành trạng người này,

Xưa buôn tơ lụa là tay lẫy lừng.

Gặp cơn bình địa bỗng dưng,

Thế là sản nghiệp lên từng khói mây. (1930)

Nửa năm lính thú đoạ đày,

Trốn về rồi bị huyện này giữ giam.

Tấm thân từ tội cơ hàn,

Nghe tin sét đánh bàng hoàng bên tai.

Vợ con đã chết vì ai,

Hết lăn lộn, lại nằm dài rên la.

Sáng nay nàng mới nhận ra,

Đứa làm tan cửa nát nhà ngày xưa.

Là thằng vu vạ Bán Tơ,

Quẩn quanh nào có ai ngờ gặp nhau.(1940)

Gió sương điểm bạc mái đầu,

Mắt sưng chín mọng trái sầu đỏ hoe.

Hấn ngồi nhổ cỏ bên hè,

Xương trơ như nắm xương tre rã rời.

Kiều nhìn, cổ những nghẹn lời.

Thấy chi ngoài một mảnh đời đau thương.

Nàng dò tin tức cố hương,

Hắn rằng có bạn buôn thường lại qua.

Mới hay vườn Thúy quê nhà,

Chủ đang rao bán chờ ra kinh kỳ. (1950)

Vui buồn hồi tưởng những khi,

Gia đình bàn soạn tính về cố thôn.

Ông Vương tóc giải hoàng hôn,

Thở dài lặng ngắm khói dồn ngoài sông.

Hiện ra gốc ổi gốc bòng.

Bên tàng hoa khế tím hong nền chiều.

Lòng ông đau xót bao nhiêu,

Mỗi cây là mỗi ít nhiều vấn vương.

Mả mồ ở chốn quê huơng,

Lạc loài nắm đất tà dương giãi dầu. (1960)

Bà Vương lặng lẽ đâm trầu,

Tưởng khi dòng nước con cầu đón đưa.

Thiếu gì kẻ dạ người thưa,

Ngày xưa ai đó, bây giờ là ai ?

Vả chăng xứ lạ quê người,

Riêng tư là thói người nơi thị thành.

Quê nhà dù cất mái tranh,

Mà trong thân tộc, mà quanh bạn bè.

Hiền hoà khóm trúc bờ tre,

Vẳng lên tiếng cuốc sang hè gọi khan.(1970)

Canh cua hoa lý điểm vàng,

Vại cà muối xổi nồng nàn thơm cay,

Trời còn cao đấtcòn dày,

Có ao rau muống, có đầy chum tương.

Thân già lãng đãng bóng sương,

Tuổi trời còn lại mấy nương nắng chiều.

Luống khoai, bãi sắn ít nhiều,

Tự tay trồng tỉa muôn chiều thiết tha.

Còn hơn dinh thự nguy nga,

Nhà cao cửa rộng vẫn là của công. (1980)

Tưởng khi vác cuốc thăm đồng,

Mắt bà rơm rớm hai tròng lệ vui.

Còn Kim vẻ mặt bùi ngùi,

Trầm ngâm mắt vọng chân trời xa xăm.

Vân ngồi thêu áo băn khoăn,

Lòng chia hai ngả, khó khăn thốt lời.

Tiểu Nguyện vừa ghé tới nơi,

“Mẹ ơi con chẳng muốn rời bà đâu”

một nhà bàn tán giờ lâu,

sau cùng ông gọi lão hầu lên sai.(1990)

Sẵn sàng tay nãi sớm mai,

Trở về quê cũ dặm dài gió đưa.

Hỏi xem vườn Thúy bán chưa,

Liệu mà tâu lại – vàng đưa về liền.

Kiều nằm thao thức thâu đêm,

Ánh trăng bạc giắt đầu thềm gió sông.

Nhớ Thầy học cũ – Hồ Ông,

Ngày xưa đèn sách – vẫn mong hậu trình.

Thường khuyên: “Mình đã loạn mình,

Cái tâm khiến lụy cái hình lao đao.(2000)

Truyền đời xây tiếp tâm lao,

Cùng giăng bẫy quỷ - cùng nhào khe ma.

Khổ, Vui – từ một cái Ta,

Đã vào tật bệnh, tất ra mê trường.

Thấp- Cao, Chân- Giả, Đoản- Trường,

Chấp tranh máu lệ đau thuơng dẫy đầy.

Biến người thành cỏ thành cây,

Kéo luôn thần thánh tiếp tay tội đồ.

Cánh buồn phù thế lo xô,

Càng chan chứa mộng – càng cô quạnh đời” (2010)

Kiều đưa năm ngón rã rời,

Ngó tay mình mĩm nét cười bâng khuâng.

Nàng nghe lòng nhẹ lâng lâng,

Tiếng chim ngoài vọng trên tầng mây cao.

Chim di phiêu bạt phương nào,

Có qua ăn trái rừng đào sớm mai.

Hỏi dùm sứ giả Như Lai,

Làm chi cho sạch trần ai cát lầm.

Làm chi phổ nguyện Quan Âm,

Hay riêng sen trắng giữa đầm đủ chưa ?(2020)

Hay rồi một trận gió mưa,

Bùn đen kia hẳn không chừa đài hương.

Trăng ngoài lấp lành cành sương,

Nhoa nhìn trăng nép bên tường đùa vui.

Dưới hoa dế hát ngậm ngùi,

Trăng nghiên tai lắng – viền tươi ngọc ngà.

Một trăng đẹp bấy nhiêu hoa,

Mà trăng có biết đâu là – là đâu...

Ngàn năm vò võ mạch sầu,

Nửa ngâm đáy mắt, nửa chầu non xanh.(2030)

Xin trăng soi dọc lộ hành,

Xin trăng chỉ hướng tựu thành mà đi.

Mốt mai cất bước từ ly,

Trăng núi biếc, lệ xanh rì hàn giang.

Một lòng trăng rộng mênh mang,

Trăng đâu riêng của một nàng lầu cao.

Nửa trăng lặn dưới vườn đào

Còn xin nguyên nửa tan vào mộng ta.

 

Tranh : Thư pháp Truyện Kiều-Trần Ngọc

Đầu trang

XIX. NÀNG RẰNG SUỐI CHẢY

gửi bởi tranngoc » 07/03/2008 11:15:43 am

XIX. NÀNG RẰNG SUỐI CHẢY. 

Bức thứ mười chín: 

(Đã tậu lại vườn Thúy, ông bà Vương, 

Thuý Kiều và hương Nhi sửa soạn về quê cũ.

Vương Quan ghé lại thăm nói về Ẩn Lan) 

Cuối Xuân đường rụng đầy hoa,

Cánh rơi tưởng nụ mây sa bềnh bồng. (2040)

Kiều ra tựa cửa ngùi trông,

Đồi cao đã trắng mấy bông lau chiều,

Bên dòng lảnh tiếng chim kêu,

Qua cầu vó ngựa rơi đều tà dương.

Cổng tre mái ngói ráng hường

Cánh không buồn khép gió vương ơ hờ.

Tiếng ve trong cõi sương mờ,

Ngâm theo xác lá lơ thơ rụng vàng.

Hương nào theo gió tìm sang,

Như chim cánh vượt dặm tràng hoa rơi.(2050)

Tin nhà đã gửi tới nơi,

Việc xong, lão bộc lên mời về quê.

Phòng riêng sửa soạn bộn bề,

Xôn xao lòng nhớ, não nề lòng xa.

Vương ông cùng với Vương bà,

Thuý Kiều cùng một trẻ là Hương Nhi.

Sửa sang hành lý mang đi,

Mốt mai thắng ngựa trở về cố hương.

Lòng nàng dan díu nhớ thương,

Bước chân tưởng những dặm trường sắt se.(2060)

Chia tay khóm liễu bờ tre,

Sụt sùi cây cỏ còn nghe lệ trầm.

Thôi từ tạ nhé tri âm,

Như sương ta cũng âm thầm nát tan.

Sớm mai phơi chuỗi ngọc lam,

Trang nghiêm một thoáng nhân gian bọt bèo.

Kìa sao thiên lý tiêu điều,

Vẽ chi những nét đăm chiêu ngậm lời.

Nhánh hoa u mặc ngó trời,

Một thân bên giậu mĩm cười héo hon.(2070)

Mây chiều lã xuống sườn non,

Dáng như lác đác hồn con hạc về.

Nửa vàng lau lách sầu chia,

Nửa xanh mây khói đầm đìa mang mang.

Giải hồng cuồn cuộn bến giang,

Buồm dong đôi tấm ráng vàng ngàn xa.

Thành Tây ải đỏ lạc hà,

Theo thuyền man mác cỏ hoa dương chiều.

Vàng ơi chi lắm tiêu điều,

Xanh ơi ngăn ngắt qua đèo hàn san.(2080)

Tím ơi cỏ nội ngút ngàn,

Màu gieo cuối bãi, màu tan ngọn triền.

Chim quyên xuống đất sầu riêng,

Mặt trời thu một hồi chiêng lửa hồng.

Xe ai đẩy hát bên đồng,

Tiếng ca bán rượu từng không lạnh bầu.

Dáng Kiều thơ thẩn vườn sau,

Dấu chân gieo nhẹ dấu sầu vẩn vơ.

Gió vàng áo nhạt màu mơ,

Hoàng hôn toả ngọn khói mờ ai un.(2090)

Cỏ êm đã thoảng tiếng trùng,

Hoa cau hương quyện vài chum nước ngần.

Gió chiều cũng nhớ giai nhân,

Quẩn quanh theo với bước chân tìm gì.

Rào tre lả ngọn tường vi,

Tiếng quen ngâm mấy câu thi ngoài đường.

Nàng trông ra thấy chàng Vương,

Ung dung dắt ngựa buộc cương dưới đào.

Hoa hiên cũng lả cánh chào,

Hiên lam Kiều đón em vào vấn an.(2100)

Vương rằng: “Rong ruổi quan san,

Ngựa đeo trăng lạnh, gió tan sương chiều.

Cho dù thất suối tam đèo,

Chút hương hoa cũ ướp theo mấy ngày.

Mới về em vội qua đây,

Ẩn Lan gửi lượng trầm này kính dâng.

Ngó em – Kiều lại thêm mừng,

Hoa in đáy mắt còn rưng rưng lòng.

Nhà Thầy bên động Huyền Không,

Mái tranh tàng ần thu đông mịt mờ. (2110)

Tóc người đã bạc như tơ,

Bạn thân chim tụ, quân cờ hoa rơi.

Sớm lên đào thuốc dong chơi,

Chiều về dạy học khắp nơi tụ hiền.

Danh thơm đã nức mọi miền,

Làng trong mến chuộng, quan trên nể vì.

Chẳng ham quyền tước kinh kỳ,

Thong dong gậy trúc, đến ,đi ngoài vòng.

Rượu thơ phơi phới một lòng,

Trà thơm viết sách, suối trong ngâm mình. (2120)

Xin Thầy được đón về dinh,

Sớm khuya vẹn nghĩa sư sinh một nhà.

Thác rằng tuổi đã nua già,

Núi non mến cảnh, cỏ hoa mến người.

Ẩn Lan giờ vẫn đẹpp tươi,

Một chiều bên suối ngỏ lời hằng mơ.

Chỉ bông hoa nở ven bờ,

Nàng rằng: “Suối chảy có chờ đâu hoa.

Nhắc chi chuyện cũ đôi ta,

Ngày nay Lan vẫn như là ngày xưa (2130)

Vị gì chung nắng chia mưa,

Giũ thơm mộng cũ ngày chưa ngọc vàng.

Kiều nghiêng ngồi tựa hành lang,

Gió lùa tóc quyện theo làn hương bay.

Hoa cà ráng ướp hiên Tây,

Sao hôm vừa mọc trên cây suơng chiều.

Tranh Thư pháp Truyện Kiều-Trần Ngọc

19.1- ĐOẠN TRƯỜNG VÔ THANH - (tieptheo) (Câu 1223-1702)

ĐOẠN TRƯỜNG VÔ THANH(Câu 1223-1702)

gửi bởi tranngoc » 04/03/2008 10:35:26 pm

XII.DẬY SÓNG TIỀN ĐƯỜNG

Bức thứ 12:
(Nhờ tiếng đàn của Thuý Kiều, 
Hồ Tôn Hiến giải thoát khỏi 
con mắt ám ảnh của Từ Hải khi chết)

Ngàn mai lợp trắng yên lầu,
Hồ sen in dáng nhịp cầu lung linh.
Chênh vênh trong mái tiểu đình,
Lẫn trong đão liễu vươn mình xanh cong.
Ngàn đào gió gợn ven sông,
Cành phơi sóng lục mơ mòng thiên nga.
Huyện đường mở tiệc thưởng hoa,
Quanh bờ liễu rũ đèn sa lồng vàng. (1230)
Dưới hoa thấp thoáng khách quan,
Giai nhân tài tử luận bàn văn chương.
Gió trầm ngan ngát thiên hương,
Hoàng hôn theo cánh nhạn hường về quanh.

Sau rèm, phơ phất tinh anh,
Kiều ôm đàn, vuốt tóc xanh cúi chào.
Môi tươi chúm chím nụ đào,
Trán cao vòm tuyết, mi rào khóe nhung.
Não nùng một đoá phù dung,
Đôi tay hồng thạch so cung ngại ngần.(1240)
Xa đưa ấm giọng chim thần,
Chào mừng quan khách, xa gần dự thơ.
Nàng ngồi bên tấm rèm thơ,
Lung linh lửa nến, nhạt mờ dấu hoa.
Tóc mây biếc ngọn la đà,
Nửa phơi vóc liễu, nửa sa ráng trời.
Hồ quan tựa án trông vời,
Não nùng nét mặt rõ người năm xưa.
Tay Kiều hồng ngọc đong đưa,
Trầm im lặng khói, nến mờ ảo lay.(1250)

Dây nào lơ thơ mây bay,
Nhỏ to như nhắc chuyện ngày hồng hoang.
Lòng Hồ tan loãng mênh mang,
Nỗi buồn khơi lại âm vang ngào nào.



Lòng đàn bước thấp bước cao,
Dường như ngọn sóng xuôi vào trường giang.
Đỉnh trầm cũng ngát thêm hương,
Cây đàn dậy sóng Tiền Đường trôi mau.
Tưởng muôn ngọn đổ qua đầu,
Mồ hôi đẫm mái tóc sầu Hồ quan.(1260)
Mắt Từ ám ảnh chưa tan,
Bỗng như vụt lóe một làn gươm bay.
Mồ hôi ngỡ máu tuôn đầy,
Tay Hổ sửa tóc, mặt mày tái xanh.
Năm cung vàng ngọc tan tành,
Liễu tơ ướt sũng trời xanh rũ hồ.
Dây đàn chợt nín hư vô,
Tao nhân mặc khách còn ngơ ngẩn hồn.

Lại run quỷ oán ma hờn,
Hơi đâu lạnh khối băng sơn bềnh bồng (1270)
Dáng Kiều lau lách thu đông,
Như trăng úa gọi nước sông đi về.
Gió vờn cỏ nội lê thê,
Vệt sao lặn giữa tiểu khê hẹn hò.

Ngón đàn thiên cổ so đo,
Tơ đồng lãng đãng theo lò hương gây.
Hạt sầu nức nở cung dây,
Tóc sa nét mực nến gầy lửa hiu.
Trán Hồ gợn nét đăm chiêu,
Đã bời gió tấp lại nhiều mưa đong.
Mắt Từ thoáng hiện ngoài song,
Nhìn Hồ trầm mặc như vòng trăng Thu.
Cành duơng trĩu ngọn sương mù,
Lồng đèn gió bạt lửa lu ngọn tàn.

Tay tiên chợt ấm hơi đàn,
Mạch tuôn tí tách, trong làn xuân hương.
Nội ngàn hoa hé nụ sương
Lò trầm man mác khói vương sợi dài.
Tưởng chừng chim họp ban mai,
Đậu về reo hát hiên ngoài triền miên.(1290)
Hồ nghe nhẹ bẵng ưu phiền,
Dây đàn ám mạch suối thiêng tỉnh ngời.
Mắt Từ như cánh hạc trời,
Bay lên mất hút giữa nơi vô cùng.
Bấy giờim bặt năm cung,
Trầm thưa thớt toả nến lung linh mờ.
Mắt Hồ vuơng ngấn lệ mờ,
Môi khô cười nụ hững hờ sầu quên.

Ôm đàn khép nép hài tiên,
Tạ từ quan khách dáng quyên ngại ngần. (1300)
Tiệc đào tài tử giai nhân,
Vòng tay đưa tiễn trăng dần dần xê.
Lo thơ liễu tựa hoa kề,
Hoa rơi tiễn bước hoa về cầu hoa.
Thâm trầm, thơ phú ngâm nga,
Sang canh eo óc tiếng gà vọng sương.

Đầu trang

XIII. NGỠ NGÀNG BỌT NƯỚC

gửi bởi tranngoc » 04/03/2008 10:39:09 pm

XIII. NGỠ NGÀNG BỌT NƯỚC

Bức thứ mười ba: 

(Kim Trọng cứu giải nghi án của Ngô Khôi)

Kim đang ngồi trước công đường,

Ngói cong mưa rụng, rêu tường lá bay.

Xạc xào gió cuốn hoa lay,

Cây nghiêng hàng gọi cuối ngày vàng trơ. (1310)

Núi xa thành dựng mây mờ,

Thôn xa khói tím vẩn vơ nhạt nhoà.

Ngoài sân lích chích bầy gà,

Gọi nhau đến dười hiên nhà ủ con.

Chim nào buông điệu véo von,

Tưởng như đất cũ tiếng còn giục ta.

Bao năm chưa lại quê nhà,

Trải hồng một dải cỏ hoa dõi chờ.

Chênh vênh vách núi xanh mơ,

Thác cao ghềnh vắt dòng tơ ngang trời.

Trại hoa Đá Trắng thương ơi,

Mỗi tên đất – mỗi dấu đời vọng vang.

Thương từ nương sắn khóm lang,

Nhớ từ mùi đất bên đàng nhớ đi.

Lớn lên giữa núi xanh rì,

Cỏ cây như thể tứ chi thuộc mình.

Một thời chia nhục chia vinh,

Đã làm nên cõi tâm tình – là ta.

Bây giờ sợ khác trước xa,

Chắt chiu ảo ảnh như là thiên thu (1330)

Kim còn tựa án ưu tư,

Tình neo cánh gió, ý từ hạt mưa.

Dưới thềm đã vọng tiếng thưa,

Dẫn vào bà lão già nua tuổi trời.

Lưng còng, quần áo tả tơi.

Tay nương gậy trúc vẻ người chốn quê.

Kim truyền : “Lão ở đâu về ?

Có chi oan ức đạt đề của công”.

“Bẩm quan già ở núi Đông

Suốt đời cặm cụi vun trồng rau khoai.(1340)

Hiếm hoi được mụn con trai,

Ngô Khôi tên gọi, tuổi ngoài ba mươi.

Cảnh già mẹ goá, con côi,

Vào rừng hái nấm, lên đồi bẻ măng.

Nhà nghèo chưa đủ miếng ăn,

Kể chi đau ốm khó khăn khôn lường.

Năm xưa quan trấn địa phương,

Một hôm gặp ở giữa đường, bắt đi.

Giũ giam nào rõ tội chi,

Thân nghèo còn biết lấy gì đảm đang. (1350)

Hai năm còm cõi lang thang,

Dò la được biết đày sang huyện này.

Vội vàng chống gậy đi ngay,

Tấm thân muôn dặm đoạ đày nắng mưa.

Lần xin cơm cặn canh thừa.

Nhìn con lần cuối cho vừa nhớ mong.

Xác này bỏ chợ trôi sông,

Còn hơn tựa cửa ngồi trông lệ tràn.

Đánh liều già đến của quan,

Cậy nhờ phụ mẫu xoá oan cởi sầu. (1360)

Mẹ con cho đuợc nhìn nhau,

Làm thân trâu ngựa kiếp sau nguyện đền.

Vô cùng – cảm ta ơn trên,

Thân này dầu nát không quên tấc thành.

Mưa ngoài trĩu ngọn cỏ xanh,

Mây vương nắng quái bên thành mưa dây.

Rập đầu lạy trước án mây,

Trên khuôn mặt lão vương đầy lệ rơi.

Kim truyền tra sổ tìm người,

Rõ ràng án buộc những lời vu vơ.

Già nghe mừng tủi sững sờ,

Vẻ e quáng mắt, vẻ ngờ chiêm bao.

Lệnh truyền xuống bọn quản lao,

Giỏ khoai vội xách theo vào thăm con.

Trông già chàng những héo hon,

Bước chân từ mẫu trèo non đạp ngàn.

Đời còn lắm chuyện trái oan,

Bất công nhan nhản, lầm than dẫy đầy.

No nê chi bọn tớ, thầy,

Họp bè kết nhóm đạp giày dân đen. (1380)

Trời cao chẳng thể với lên,

Tiền tài thế lực bốn bên dập vùi.

Hùa nhau một lũ ăn người,

Tiếng kêu tắc nghẹn, tiếng cười hả hê.

Giận mình một thủa đam mê,

Trị dân thẳng mực ra bề tôi trung.

Nặng nề quì gối khom lưng,

Cũng phường bịt mắt tai bưng bấy ngày.

Vá trời khôn một bàn tay,

Đành đem chí gửi chén say giày vò. (1390)

Thôi thì đủ mặt đủ trò,

Thân tâm nô lệ vào cho đồng tiền.

Tưởng khi theo đuổi bút nghiên,

Mộng làm sáng đức thánh hiền cửa công.

Ngỡ ngàng bọt nước ra sông,

Chốn quê thèm đuợc làm ông đồ già.

Chính chân giữ lấy nếp nhà,

Đã là không Hoá thì Hoà thái hư.

Khi ngày cao giọng thi thư,

Khi đêm thưởng nguyệt cùng sư đạo đàm. (1400)

Khi qua làng nước luận bàn,

Bảo răn như đạo, khuyên can thực lòng.

Còn hơn hoạn lộ long đong,

Giúp dân chẳng được như lòng ước ao.

Ta còn nhớ giấc chiêm bao,

Cầu treo dốc ngược rơi vào phù vân.

Theo Kiều lấy phúc làm nhân,

Cuối năm xin được thi ân giảm tù.

Những ai án tích tờ mờ,

Xin cho phóng thích lượng nhờ quan trên.(1410)

Bút rồng đạo đạt đôi tên,

Ý tình tha thiết trình lên tỉnh đường.

Bọt mưa nhuộm nắng mây huờng,

Cơn mây trên đỉnh phố phường về đâu.

Thì thùng nhịp trống tan hầu,

Ngoài sân ngựa cũng gục đầu hí vang.

Đầu trang

XIV. HOÀ TAN DẶM TRƯỜNG

gửi bởi tranngoc » 04/03/2008 10:54:17 pm

XIV. HOÀ TAN DẶM TRƯỜNG

Bức thứ mười bốn: 

(Ngô Khôi tới dâng Kim Trọng đôi chim Đại Hồi, 

nhờ vậy Vương Quan tìm đuợc tung tích Hồ ông

-Thầy dạy học của Kim, Quan, Kiều- dòng dõi Hồ

Quí Ly- Việt Nam – lưu lạc bên Tàu, là một học giả

chủ truơng “Tri Hoà Hành Hoá”) 

Guồng tơ nhật nguyệt mênh mang,

Cuốn hồng sương núi, phơi vàng xuân hoa.

Lưng trời lác đác chim qua,

Cánh theo gió ấm thiết tha tìm về. (1420)

Mây bay lả nét thơ đề,

Núi xanh thiên bút ngọn kề nghiên suơng.

Lầu cong mái đậm nắng vương,

Tiếng chim trong cụm hải đường xôn xao.

Huyện đường khuất giữa ngàn đào,

Đì đùng pháo nổ, ngạt ngào trầm xông.

Cúc vàng nở ngát hiên đông,

Mây trời cỏ đất mênh mông một màu.

Họ hàng đoàn tụ bên nhau,

Nhìn đàn trẻ nhỏ trước sau một bầy.(1430)

Ngày xuân mới gặp nhau đây,

Vương, Kim ngồi dưới tàng cây thưởng trà.

Chuyện gần rồi đến chuyện xa.

Tấm lòng hồi tưởng quê nhà đinh ninh.

Hai ta như bóng theo hình,

Leo lên cành bưởi luận bình văn chương.

Nhân khi Thầy mãi cuộc cờ,

Trốn trường ra tắm bên bờ Bảo giang.

Qua nương bẻ trộm mía vàng,

Ăn xong nhặt sỏi bên đàng ném nhau (1440)

Trở về nhận bốn roi đau,

Thế rồi lại trốn đi câu như thường.

Trong mình, giấu mấy nén hương,

Ghé vào bãi mộ bên đường phụ ma.

Sườn đồi đuổi bắt reo ca,

Buông diều cánh cốc la đà bay lên.

Trèo cây đa, bắt sáo đen,

Móc nhằm hang rắn một phen hoảng hồn.

Mùa đông rủ chó săn chồn,

Xuống khe đơm cá, lên cồn bẫy chim (1450)

Bạn xưa còn nhờ như in,

Bây giờ ai biết bóng chim cuối trời.

Mùa nào chẳng có thú chơi,

Ngày nào chẳng đứng nghe lời rầy la.

Sau lưng có kẻ hầu nha,

Xin đưa một kẻ vào là Ngô Khôi.

Dâng lên cặp chim Đại Hồi,

Lông tơ như thể phấn nhồi tuyết vương.

Quả là báu vật lạ thường,

Tên Khôi khép nép bên tường trình thưa.(1460)

Rằng: “Con từ độ ơn nhờ,

Thượng quan minh xét, bao giờ dám quên.

Đoái thương đến phận dân hèn,

Tha về phụng dưỡng mẹ hiền sắt son.

Đức tày vạn biển nghìn non,

Dù cho sông cạn đá mòn không phai.

Quê nhà có ngọn Thiên Thai,

Đỉnh cao chót vót là đài Thông Linh.

Có hang Thánh Hoá, Tâm Bình.

Bên chùa Non Nước cảnh tình thanh u.(1470)

Có Thầy ở nước Đại Ngu,

Là Hồ ẩn sĩ dật cư chốn này.

Tổ tiên lưu lạc qua đây,

Cố hương cách mấy trùng mây quan hà.

Sống cùng ái nữ hiền hoà,

Sắc tài đôi vẻ tên là Ẩn Lan.

Sớm trưa cung cửi tầm tang,

Xuống khe giặt lụa, lên ngàn dạo chơi.

Vương, Kim vừa thoáng nghe lời,

Nhìn nhau xúc động bồi hồi- Thầy xưa !(1480)

Bao năm đằng đẵng ai ngờ,

Mây còn quyện núi nước chưa qua cầu.

Vương truyền: “Người hay trình mau,

Tiểu thư còn biệt hiệu : Sầu Hoa Dung? “

Họ Ngô xiết đỗi lạ lùng:

"Quan đây, Thầy đó hẵn chung họ hàng ?

Bẩm quan quả đúng hiệu nàng,

Người còn tôn bậc chúa lan tuyệt trần".

Hai chàng nghe nói tần ngần,

Mỗi lời như dẫn xa dần vào mơ. (1490)

Mái trường cỏ lợp đơn sơ,

Xanh xanh ngõ trúc, ơ hờ then hoa.

“Làm nên Hoá, Biết nên Hoà”

Chủ trương, riêng phải học gia kinh quyền.

Điều Thân, Tịnh Ý, Hoàn Nguyên,

Hoà vào xã hội, thiên nhiên đổi đời.

Tình thương, lẽ sáng thông ngời,

Giúp người Tự Chỉnh giữa đời ngăn che.

Lời Thầy khuyên nhủ răn đe,

Khi ngồi luyện tập khi nghe văn bình (1500)

Đạo trương thắm thiết ân tình,

Bao năm tấc dạ in hình chưa phai.

Khôi rằng: “Như loại chim này,

Tuy là dã điểu – lại hay nghĩa nghì.

Theo nàng – đuổi cũng không đi,

“Lý – Trần – Lê” hót vân vi núi ngàn.

Lâng lâng như suối reo đàn,

Tưởng lời non nước hoà tan dặm trường.

Từ nghe Lan hát trên nương,

Đôi chim từ bỏ non sương theo cùng.(1510)

Suốt ngày như bạn vui chung,

Tiếng chim hoà vọng trên vùng non xanh

Thế rồi kết tổ trên cành,

Thời gian thắm thoát đã thành một đôi.

Nàng đặt tên chim Đại Hồi,

Ngày ngày tung cánh trong nôi mây hồng.

Con thường hầu hạ Hồ ông,

Lên non hái thuốc, câu sông buông thuyền.

Tập tành theo ít bút nghiên,

Thảnh thơi riêng cõi uyên tuyền qua mau.(1520)

Đói no bữa cháo bữa rau,

Nửa nuôi thân mẫu, nửa hầu tôn sư.

Từ ngày hoạ đến chẳng ngờ,

Duyên may gặp của quan nhờ lượng trên.

Cho về phụng duỡng mẹ hiền,

Ơn cao lòng những mong đền một hai.

Nhân khi kể đến danh ngài,

Ẩn Lan gủi tặng chim này lễ xuân.

Gọi là báo đáp đôi phần,

Rạng soi thánh đạo trị dân an hoà .(1530)

Kim truyền : “Heo hút non xa,

Dùi mài kinh sử được là quí hơn.

Vị gì lặn lội xuân sơn,

Qua đây đền đáp chút ơn bình thường.

Mẹ già sớm móc chiều sương,

Lỡ khi nắng gió thất thường chớ khinh.

Sinh thành ân nghĩa cho mình,

Còn ta chút lượng hiếu sinh đáng gì.

Nghỉ chân dăm bữa – rồi đi,

Cho ta gửi chút quà về núi Đông. (1540)

Đầu trang

XV. ÀO ÀO NGỌN GIÓ

gửi bởi tranngoc » 05/03/2008 11:44:48 am

XV. ÀO ÀO NGỌN GIÓ

Bức thứ mười lăm: 

(Kim, Quan du xuân – ra tay trừng trị 

bọn cường hào vừa gây nên hai án mạng)

Bâng khuâng huơng nội hoa đồng,

Làng xa bát ngát mấy vồng tre xanh.

Cỏ dài lả gió qua nhanh,

Chiều Xuân chim tụ trên cành mừng nhau.

Nắng chia vàng ửng hàng cau,

Thì thùng trống điểm nhịp cầu đình xa.

Đầu năm mở hội thưởng hoa,

Nào là Quan họ, nào là Trống quân.

Hai bên tuấn tử giai nhân,

Hoà nhau điệu hát trong ngần đầu thôn. (1550)

Sông dài chín ửng hoàng hôn,

Khói dâng lãng đãng bên cồn chim kêu.

Nhịp hò bơi chãi giục đều,

Thuyền đua theo ngọn thuỷ triều như bay.

Tiếng nào la hét vỗ tay,

Ven đê thấp thoáng lửa bay đuốc hồng.

Mây phơi giăng đỏ đồi thông,

Chùa rêu núi vọng hồi chuông vân tuyền.

Vương, Kim cải dạng dân thường,

Thong dong thầy tớ lên đường dạo xuân.(1560)

Dấu hài lân mẫn chúng nhân,

Bước đi cây cỏ xanh ngần vàng pha.

Nơi thì vào hội Đình Hoa,

Cây đu đầu ngõ la đà cành lên.

Gái quê má lúm đồng tiền,

Khăn vuông mỏ quạ, yếm viền gò xanh.

Mắt huyền tươi nét long lanh,

Thắt lưng hoa lý trên nhành vờn bay.

Người chờ đánh một vòng vây,

Bên kia trì xuống, bên này nhún lên (1570)

Cần tre lại vắt tung lên,

Nàng càng xanh mặt, chàng thêm hứng nồng.

Chung quanh tròn mắt cười trông,

Lắc lư đầu hướng theo vòng đu cao.

Nơi thì mở hội Thôn Đào,

Ngoài sân đô vật lăn vào quần nhau.

Trống cầm vừa đổ nhịp mau,

Hai thân hùng hục – một màu đồng hun.

Nơi thì chèo hát i uông,

Tiếng kèn eo éo, tấn tuồng múa may. (1580)

Diễn viên chỉ đó chỉ đây,

Sau cành đuốc lớn mặt mày đỏ ran.

Người xem dưới bục lấn tràn,

Áo hoen khăn bạc những làn mồ hôi.

Tập trung trống trút từng hồi,

Hoàng hôn lặng tắt sau đồi tùng xanh.

Cội mai phơ phất đôi cành,

Con ong kiếm mật bay nhanh bãi chiều.

Gió lùa ngọn cỏ đìu hiu,

Nam thanh nữ tú dập dìu lại qua.(1590)

Bỗng nghe tiếng chạy tiếng la,

Rượt theo thằng bé quanh nhà lao xao.

Người xem không lối ra vào,

Trẻ kia còn biết ngả nào chuồn mau.

Hầm hầm mặt ngựa đầu trâu,

Quật theo đôi gậy, nắm đầu nhắc lên.

Lết đi như kéo tấm mền,

Buông tay, xác nọ rũ mềm lăn quay.

Một người xanh xám mặt mày,

Xông vào xác trẻ vừa lay vừa gào. (1600)

“Con ơi con có làm sao,

Mẹ đây còn sống thế nào hả con ?”

Trẻ kia hé mặt héo hon,

Nấc lên nhìn mẹ như còn thiết tha.

Buông thây con - mụ khóc oà,

Rú lên ôm lấy người nhà vương tôn.

Gã tung đạp, hộc máu mồm.

Bước chân lảo đảo mụ ôm bụng nằm.

Quân đâu kéo đến rầm rầm,

Nửa mau cấp cứu, nửa ngầm bủa vây. (1610)

Kim truyền: “Trói hết bọn này",

Người quanh đổ lại tiếp tay tức thì.

Lôi thôi khăn áo tu mi,

Giáo gươm tuốt sáng dẫn đi một đoàn.

Mụ run tay chỉ bên đàng,

Thều thào, mấp máy hai làn môi khô.

Rằng: “Con thân cô thế cô,

Chỉ còn đưa bé cậy nhờ thượng quan”

Dường như dồn hết hơi tàn,

Lời chi tắt nghẹn, hai bàn tay yên.

Bên trong tiếng trẻ ré lên,

Vương truyền vực xác trên khiêng vào nhà.

Đầu giường có bát cháo hoa,

Góc tường siêu thuốc hơi phà lửa sôi.

Nhìn hai thây chết bồi hồi,

Gặng tra mới có một người chịu thưa.

Rằng chồng mụ nọ năm xưa,

Đày làm lính thú nắng mưa cuối trời.

Một hôm quần áo tả tơi,

Trốn về nhà giữa những lời hăm he. (1630)

Cái thân trên búa dưới đe,

Hết hào thuốc vặt, lại be rượu đầy.

Hết chiều tớ, lại hầu thầy,

Nai lưng làm mướn nuôi bầy nhặng xanh.

Ít tiền buôn bán để dành,

Cởi ra đút lót mấy anh sống nhờ.

Có thì giả bộ làm ngơ,

Bằng không xách cổ lên chờ cửa quan.

Thương con xót vợ cơ hàn,

Cắn răng ngậm miệng phàn nàn cùng ai.(1640)

Kéo cầy nuôi vợ - lệch vai,

Bao nhiêu đày đoạ rạc rài lắm phen.

Năm rồi có kẻ ghét ghen,

Thế là đóng cũi cài then nhốt vào.

Cái thân nhục nhã lính đào,

Tù cho đáng kiếp ai vào viếng thăm.

Mẹ con làm mướn quanh năm,

Thắt lưng buộc bụng khó khăn kể gì.

Tháng rồi sinh một hài nhi,

Có ai dám mướn thuê gì nữa đâu.(1650)

Cảnh nhà trăm mối lo sầu,

Thế rồi ngả bệnh ngất đầu chẳng lên.

Thằng cu lớn phải kiếm tiền,

Thuốc thang nuôi mẹ quanh miền xin ăn.

Kể chi hắt hủi nhục nhằn,

Cúi đầu lạy hết khó khăn phiền hà.

Xóm trong có một Hoạn gia,

Tiền kho bạc đụn đầy nhà quyền danh.

Mấy đời dòng dõi công khanh,

Đè đầu bóp cổ dân lành nhiều phen. (1660)

Đã đành yên phận bùn đen,

Đạp quen người lại cố lèn thật đau.

Nuôi thêm một lũ đầu trâu,

Làng trên xóm dưới âu sầu bấy nay.

Đảo điên như trở bàn tay,

Quẹt công lừa của một bầy gian ngoan.

Bao người tù rục chết oan,

Bắt con, cuớp vợ tiêu tan dần dà.

Có ai tính chuyện kêu ca,

Nửa đêm ném lửa đốt nhà như chơi.(1670)

Đợi trời thì đã tàn hơi,

Căm bầm tím ruột, ngậm lời dạ thưa.

Tha hồ làm gió làm mưa,

Quan trên sợ thế còn chừa mặt ai.

Hoạn gia nổi tiếng một “ngài”,

Tham lam chật dạ, gái trai tính lừng.

Cầm đầu thêm bọn khuyển ưng,

Chuyên bề cướp giật, chuyên lùng gái tơ.

Chôn vùi bao kiếp đào thơ,

Ối thôi ! Tội kể đã mờ trời cao (1980)

Chiều nay thầy tớ tiêu dao,

Thằng cu vô phúc ném vào lỡ tay.

Trông lên phách lạc hồn bay,

Co chân lủi đến chỗ này – rồi yên.

Nhờ ơn nhị vị quan trên,

Rộng soi mới dám trình lên đôi phần.

Nói cho cạn nỗi khổ dân,

Rồi ra nát thị tan thân cũng đành.

Dù là voi đạp ngựa phanh,

Quyết đem đổi mạng cho thành tiếng kêu.(1690)

Khổ đau chất ngất bao điều,

Đèn trời soi rõ nay liều mạng thưa.

Bỗng đâu ngọn gió cuốn mờ,

Ào ào ngọn gió vật vờ tàng me.

Ai ngờ sau chốn lũy tre,

Lắm phường cẩu tặc kết bè hại nhân.

Chẳng kiêng phép nước xa gần,

Cậy thần cậy thế - gớm quân lột người.

Đường về Xuân cũng kém tươi,

Kim truyền đem trẻ về nơi công đàng.(1700)

Ra tay phá xích xiềng oan,

Bằng không ta sẽ cáo quan trở về.

Tranh phụ lục: Thư pháp Truyện Kiều- Trần Ngọc